صنایع دستی، پلی برای اشتغال هنرمندان البرز

به گزارش خبرنگار گروه فرهنگی شبکه خبری تحلیلی «تیتر۱»، ۲۰ خرداد، همزمان با ۱۰ ژوئن، در تقویم جهانی به نام «روز جهانی صنایع دستی» شناخته می‌شود؛ روزی برای پاسداشت هنری که حاصل ذوق، خلاقیت و هویت ملت‌هاست و نسل به نسل منتقل شده است. صنایع دستی تنها مجموعه‌ای از تولیدات هنری نیست، بلکه روایتگر تاریخ، فرهنگ، آداب و سبک زندگی مردمان هر سرزمین به شمار می‌رود.

ایران به عنوان یکی از کهن‌ترین تمدن‌های جهان، گنجینه‌ای ارزشمند از هنرهای سنتی را در دل خود جای داده است. از فرش و گلیم و جاجیم گرفته تا سفال، منبت، معرق، قلم‌زنی، چرم‌دوزی و ده‌ها رشته دیگر، هر کدام بخشی از میراث فرهنگی این سرزمین را به نمایش می‌گذارند.

با این حال، ظرفیت‌های گسترده صنایع دستی کشور هنوز آن‌گونه که شایسته است در عرصه اقتصادی، صادراتی و گردشگری مورد بهره‌برداری قرار نگرفته و بسیاری از هنرمندان این حوزه همچنان با چالش‌های متعددی روبه‌رو هستند.

تنوع اقوام موجب شده که البرز هنر صنایع دستی ایران را داشته باشد

در این میان، استان البرز به دلیل موقعیت ویژه جغرافیایی و تنوع کم‌نظیر اقوام و فرهنگ‌ها، جایگاهی متفاوت در حوزه صنایع دستی دارد. مهاجرت اقوام مختلف از سراسر کشور به این استان موجب شده تا بخش قابل توجهی از هنرها و صنایع دستی مناطق گوناگون ایران در البرز حضور داشته باشد؛ به گونه‌ای که می‌توان جلوه‌هایی از هنرهای سنتی شمال، جنوب، شرق و غرب کشور را در کارگاه‌ها و مراکز آموزشی این استان مشاهده کرد.

همین تنوع فرهنگی، البرز را به یکی از ظرفیت‌های ارزشمند کشور در حوزه آموزش، تولید و توسعه صنایع دستی تبدیل کرده است. ظرفیتی که در صورت حمایت هدفمند، توسعه بازارهای فروش و ایجاد زیرساخت‌های مناسب، می‌تواند نقش مهمی در اشتغال‌زایی، حفظ میراث فرهنگی و رونق اقتصاد خلاق استان ایفا کند.

روز جهانی صنایع دستی فرصتی است تا علاوه بر تجلیل از هنرمندان این عرصه، نگاه‌ها بیش از گذشته به ظرفیت‌های اقتصادی، فرهنگی و اجتماعی این حوزه معطوف شود؛ ظرفیتی که می‌تواند در کنار حفظ اصالت‌های ایرانی، به یکی از پیشران‌های توسعه پایدار کشور و استان البرز تبدیل شود.

پریسا حافظی، مدیر خانه کارآفرینان صنایع دستی استان البرز، به مناسبت هفته صنایع دستی، در گفتگو با خبرنگار ما، این مناسبت را به تمامی مردم استان البرز، به‌ویژه هنرمندان و فعالان حوزه صنایع دستی، تبریک گفت و برای آنان آرزوی موفقیت و سربلندی کرد.

آموزش ۴۸ رشته صنایع دستی در خانه کارآفرینان استان البرز

وی در تشریح فعالیت‌های خانه کارآفرینان صنایع دستی استان البرز اظهار کرد: این مجموعه در قالب یک شرکت تعاونی و تحت نظارت وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی فعالیت می‌کند و آموزش ۴۸ رشته مصوب صنایع دستی را به علاقه‌مندان ارائه می‌دهد.

حافظی با اشاره به ویژگی‌های منحصربه‌فرد این مرکز افزود: خانه کارآفرینان صنایع دستی استان البرز تنها مجموعه‌ای است که به‌صورت هم‌زمان آموزش ۴۸ رشته صنایع دستی را ارائه می‌کند. همچنین تمامی مواد اولیه و متریال مورد نیاز هنرجویان در محل آموزشگاه فراهم شده و نیازی به مراجعه به مراکز دیگر وجود ندارد.

خانه کارآفرینان صنایع دستی، پلی برای اشتغال هنرمندان البرزی

وی ادامه داد: دوره‌های آموزشی در قالب ترم‌های هشت جلسه‌ای برگزار می‌شود و هنرجویان پس از پایان هر دوره موفق به دریافت گواهینامه معتبر از وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی می‌شوند؛ مدرکی که می‌تواند زمینه‌ساز اشتغال و درآمدزایی آنان باشد.

مدیر خانه کارآفرینان صنایع دستی استان البرز یکی دیگر از مزایای این مجموعه را فراهم بودن بستر عرضه و معرفی آثار هنرجویان عنوان کرد و گفت: هنرجویان پس از پایان هر ترم می‌توانند در فضای سنتی و زیبای این مجموعه نمایشگاه برگزار کرده و آثار خود را در معرض دید عموم قرار دهند. این فرصت به آنان کمک می‌کند تا از همان ابتدای مسیر حرفه‌ای، هنر و توانمندی خود را معرفی کرده و به‌تدریج جایگاه خود را در سطح استان و سایر نهادها و سازمان‌ها تثبیت کنند.

حافظی با اشاره به موقعیت مکانی این مجموعه اظهار داشت: خانه کارآفرینان صنایع دستی استان البرز در ابتدای جاده چالوس و منطقه بیلقان واقع شده و با برخورداری از فضایی سنتی، دلنشین و فرهنگی، محیطی مناسب برای آموزش و فعالیت هنری فراهم کرده است.

وی همچنین به کیفیت آموزشی این مرکز اشاره کرد و افزود: بخش قابل توجهی از اساتید این مجموعه دارای نشان ملی مرغوبیت و مهر اصالت بوده و بیش از ۱۰ سال سابقه آموزشی در حوزه صنایع دستی دارند.

ایجاد فرصت درآمدزایی برای هنرمندان در خانه کارآفرینان صنایع دستی البرز

مدیر خانه کارآفرینان صنایع دستی استان البرز درباره فرصت‌های حمایتی هنرمندان نیز گفت: فارغ‌التحصیلان این دوره‌ها می‌توانند با راه‌اندازی کارگاه‌های تولیدی از مزایا و تسهیلات مختلفی از جمله معافیت‌های مالیاتی و حمایت‌های ویژه حوزه صنایع دستی بهره‌مند شوند. همچنین در سال‌های گذشته تسهیلات و وام‌های مناسبی از طریق نهادهایی همچون صندوق کارآفرینی امید و سایر دستگاه‌های مرتبط با میراث فرهنگی در اختیار هنرمندان قرار گرفته است.

حافظی در پایان تأکید کرد: خانه کارآفرینان صنایع دستی استان البرز تلاش می‌کند به‌عنوان پلی ارتباطی میان هنرمندان و نهادهای حمایتی عمل کند تا زمینه رشد، اشتغال و توسعه صنایع دستی در استان فراهم شود. امیدواریم روزی فرا برسد که هر ایرانی بتواند از هنر و خلاقیت خود در محیط خانه بهره گرفته و ضمن حفظ میراث فرهنگی کشور، به درآمدی پایدار دست یابد.

راحله رحیمی که بیش از دو دهه در حوزه صنایع دستی و هنرهای سنتی فعالیت دارد، وی در گفتگو با خبرنگار ما اظهار کرد: طی سال‌های گذشته تلاش کرده‌ام با آموزش رشته‌هایی همچون قالیبافی، گلیم‌بافی، چرم‌دوزی، خیاطی و سفالگری، زمینه ورود افراد دارای معلولیت و زنان سرپرست خانوار به بازار کار را فراهم کنم.

نابینایان بهتر از بیناها فرش می‌بافند

وی با اشاره به تجربه فعالیت با نابینایان افزود: نخستین گروهی که آموزش آن‌ها را آغاز کردم، نابینایان بودند. تجربه نشان داد این افراد در برخی رشته‌ها از جمله قالیبافی و گلیم‌بافی توانمندی بسیار بالایی دارند و می‌توانند آثار باکیفیتی تولید کنند.

این کارآفرین البرزی با بیان اینکه معلولیت مانعی برای فعالیت اقتصادی نیست، خاطرنشان کرد: امروز در مجموعه تولیدی ما، افراد دارای معلولیت سهم قابل توجهی از نیروی کار را تشکیل می‌دهند. همچنین تعدادی از هنرجویان به‌صورت خانگی فعالیت می‌کنند و مواد اولیه و تجهیزات لازم در اختیار آن‌ها قرار می‌گیرد تا بتوانند در منزل به تولید بپردازند.

کارآفرینی هزاران نفر با هنر صنایع دستی در البرز

رحیمی با اشاره به نتایج این فعالیت‌ها گفت: تاکنون حدود هزار نفر از طریق آموزش‌های ارائه‌شده وارد بازار کار شده‌اند که بخش مهمی از آن‌ها را افراد دارای معلولیت و زنان سرپرست خانوار تشکیل می‌دهند.

وی یکی از مهم‌ترین نیازهای فعالان حوزه کارآفرینی را دسترسی به تسهیلات حمایتی دانست و افزود: توسعه کارگاه‌های تولیدی و افزایش ظرفیت اشتغال نیازمند حمایت‌های مالی و ارائه تسهیلات با نرخ مناسب است. هر میزان حمایت از کارآفرینان بیشتر شود، فرصت‌های شغلی بیشتری برای جوانان و اقشار نیازمند ایجاد خواهد شد.

تولیدات فرش به خارج از ایران صادر شده است

این بانوی کارآفرین همچنین با اشاره به بازار محصولات تولیدی خود اظهار داشت: بخشی از تولیدات مجموعه به بازارهای خارجی راه یافته و ظرفیت توسعه تولید و صادرات بیش از گذشته نیز وجود دارد، اما تحقق این هدف نیازمند حمایت و پشتیبانی بیشتر از بخش تولید است.

رحیمی کار در کنار افراد دارای معلولیت را تجربه‌ای ارزشمند توصیف کرد و گفت: همکاری با این افراد نه‌تنها دشوار نیست، بلکه سرشار از انگیزه و امید است. مشاهده پیشرفت و استقلال مالی آنان، بزرگ‌ترین دستاورد و انگیزه برای ادامه این مسیر محسوب می‌شود.

با توسعه آموزش‌های فنی‌و حرفه‌ای، بیکاری کاهش می‌یابد

وی در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به پیشنهادهای کاری خارج از کشور اظهار کرد: در سال‌های گذشته پیشنهادهای متعددی برای آموزش و فعالیت در خارج از ایران دریافت کردم، اما ترجیح دادم در کشور خودم بمانم و تجربیاتم را در اختیار هموطنانم قرار دهم.

این کارآفرین البرزی در پایان تأکید کرد: توسعه آموزش‌های فنی و حرفه‌ای می‌تواند نقش مهمی در کاهش بیکاری و رونق کسب‌وکارهای کوچک ایفا کند. هر فردی که مهارت بیاموزد، نه‌تنها می‌تواند برای خود شغل ایجاد کند، بلکه زمینه اشتغال دیگران را نیز فراهم خواهد کرد.

در پایان باید گفت که هنر صنایع دستی ایران در سراسر دنیا متقاضی دارد و امروزه بانوان بسیاری در کنار خانه‌داری با این هنر به اشتغالزایی رسیده‌اند و مسئولان باید با توجه بیشتر به این هنر بستر رشد و صادرات هنر صنایع دستی را فراهم کنند.

امروزه مهمترین دغدغه هنرمندان صنایع دستی بازار فروش است، بازاری که بدون واسطه بتوانند محصولات خود را به فروش برسانند و سود فروش عاید تولیدکننده و نه واسطه‌گر شود.

صنایع دستی از هنرهایی است که می‌تواند وابستگی کشور به درآمدهای نفتی را از بین ببرد و از طرفی رونق این هنر و صادرات تولیدات آن باید در دستور کار مسئولان قرار گیرد.

الهه ملاحسینی – تیتر۱

انتهای خبر/