خبرنگاری که خبرش ناتمام ماند، اما رسالتش هرگز
۱۷ مردادماه در تقویم ایران به نام روز خبرنگار ثبت شده است؛ روزی که نام «محمود صارمی» بیش از هر زمان دیگری در حافظه رسانهای کشور زنده میشود؛ خبرنگاری که در جریان سقوط مزارشریف، تا آخرین لحظات زندگی به ارسال اخبار ادامه داد و آخرین گزارشش با جملهای ناتمام، به نمادی از تعهد و مسئولیتپذیری خبرنگار تبدیل شد.

به گزارش خبرنگار گروه فرهنگی شبکه خبری تحلیلی «تیتر۱»، هر سال با فرارسیدن هفدهم مرداد، نام محمود صارمی دوباره در صدر روایتهای مربوط به روز خبرنگار قرار میگیرد؛ خبرنگاری که هفدهم مرداد ۱۳۷۷ در مزارشریف افغانستان به شهادت رسید و یک سال بعد، سالروز شهادتش به عنوان روز خبرنگار نامگذاری شد.
خبرنگاری در میانه آتش
مردادماه سال ۱۳۷۷، افغانستان روزهای پرالتهابی را پشت سر میگذاشت. با تسلط طالبان بر مزارشریف، شرایط شهر بهشدت بحرانی شد و کنسولگری جمهوری اسلامی ایران نیز در معرض تهدید قرار گرفت.
در هفدهم مرداد، هشت دیپلمات ایرانی در محل کنسولگری حضور داشتند و محمود صارمی، خبرنگار خبرگزاری جمهوری اسلامی، نیز در آنجا مشغول فعالیت خبری بود. صارمی در شرایطی که خطر بهسرعت در حال نزدیک شدن بود، تلاش میکرد آخرین تحولات مزارشریف را به دفتر مرکزی خبرگزاری در تهران منتقل کند؛ تلاشی که نشان میدهد برای او مسئولیت خبرنگاری حتی در شرایط مرگ و زندگی نیز متوقف نمیشد.
آخرین خبر؛ «مزار شریف سقوط کرد»
از محمود صارمی آخرین پیامی به یادگار مانده که بعدها به یکی از شناختهشدهترین روایتهای مربوط به حادثه مزارشریف تبدیل شد.
او در این پیام گزارش میکند:
«مزار شریف سقوط کرد… هفدهم مرداد ماه ۱۳۷۷… من محمود صارمی خبرنگار خبرگزاری جمهوری اسلامی ایران هستم… گروه طالبان چند ساعت پیش وارد مزار شریف شدند… خبر فوری، فوری، مزار شریف به دست طالبان سقوط کرد…»
صارمی سپس از حضور نیروهای طالبان در محوطه کنسولگری خبر میدهد و در پایان میپرسد: «به من بگویید که چه وظیفهای…» و همینجا پیام برای همیشه ناتمام میماند.
ورود نیروهای طالبان به کنسولگری، فرصت تکمیل آخرین گزارش را از صارمی گرفت؛ اما همان چند جمله کوتاه، تصویری روشن از خبرنگاری به دست داد که حتی در آستانه مرگ نیز تلاش میکرد جامعه را از آنچه در مزارشریف میگذرد، آگاه کند.
۹ شهید؛ یک حادثه تلخ
محمود صارمی در کنار هشت دیپلمات ایرانی شامل محمدناصر ناصری، نورالله نوروزی، رشید پاریاو فلاح، مجید نوری نیارکی، کریم حیدریان، محمدعلی قیاسی و حیدرعلی باقری، در ۱۷ مردادماه ۱۳۷۷ در مزارشریف به شهادت رسید.
پس از این حادثه، برای مدتی سرنوشت اعضای کنسولگری و خبرنگار ایرانی نامعلوم بود. حدود یک ماه بعد، پیکر شهدا در یک گور دستهجمعی در اطراف کنسولگری کشف و به ایران منتقل شد؛ هرچند پیکر شهید مجید نوری نیارکی پیدا نشد. پیکر شهید صارمی در زادگاهش بروجرد به خاک سپرده شد و یادمانی نیز برای او در قطعه ۲۹ بهشت زهرا(س) تهران ایجاد شد.
چرا ۱۷ مرداد، روز خبرنگار شد؟
یک سال پس از شهادت محمود صارمی، شورای فرهنگ عمومی کشور هفدهم مردادماه را به عنوان روز خبرنگار نامگذاری کرد. این نامگذاری تنها برای گرامیداشت یک خبرنگار شهید نبود؛ بلکه قرار بود یادآور جایگاه رسانه و مسئولیت سنگینی باشد که خبرنگاران در قبال جامعه بر عهده دارند.
صارمی در این میان به نمادی از شجاعت، تعهد، صداقت و مسئولیتپذیری حرفهای تبدیل شد؛ خبرنگاری که آخرین خبرش ناتمام ماند، اما روایت زندگی و شهادتش همچنان ادامه دارد.
میراثی که در قاب خبرنگاران باقی ماند
خبرگزاری جمهوری اسلامی در سالهای مختلف، خبرنگاران و عکاسان خبری را در مسیر انجام وظیفه از دست داده است. بر اساس گزارشهای منتشرشده، ایرنا ۹ شهید خبرنگار و عکاس خبری را تقدیم کرده است. کاظم اخوان، عکاس خبرگزاری ایرنا، دوازدهم تیرماه ۱۳۶۱ به همراه تیم سردار احمد متوسلیان در جنوب لبنان ربوده شد و تاکنون خبری قطعی از سرنوشت او به دست نیامده است. شهید حسین فرهادی کوهپائی نیز در سال ۱۳۵۹ در منطقه عملیاتی موسیان و شهید داریوش گودرزیکیا، عکاس ایرنا، در سال ۱۳۶۳ در منطقه عملیاتی میمک به شهادت رسیدند. محمود صارمی سال ۱۳۴۷ در روستای چهاربره شهرستان بروجرد متولد شد و در ۳۰ سالگی، در ۱۷ مرداد ۱۳۷۷، در مزارشریف افغانستان به شهادت رسید.
«خبر ناتمام» هنوز ادامه دارد
امروز هفدهم مرداد فقط فرصتی برای تبریک به خبرنگاران نیست؛ روزی برای بازخوانی مسئولیتی است که خبرنگاران در قبال حقیقت و آگاهی جامعه بر عهده دارند.
نام محمود صارمی در این روز یادآور خبرنگاری است که آخرین گزارشش هیچگاه به پایان نرسید؛ اما همان «خبر ناتمام» به روایتی ماندگار از تعهد یک خبرنگار تبدیل شد.
۲۸ سال از آن روز گذشته است، اما هنوز وقتی هفدهم مرداد از راه میرسد، یک نام بیش از همه جلوه میکند:
محمود صارمی؛ خبرنگاری که خبرش ناتمام ماند، اما رسالتش هرگز.
فرزانه احراری _ تیتر۱
انتهای خبر/



