حجت‌الاسلام فرهاد پورکیوان در گفتگو با خبرنگار گروه فرهنگی شبکه خبری تحلیلی «تیتر۱»، با اشاره به جایگاه علمی سیدمصطفی در حوزه نجف گفت: ایشان در سنین جوانی به اجتهاد رسید و برخلاف انتظار از «آقازادگی»، از موقعیت پدری هیچ بهره‌ای نبرد. روایت است که در جلسات درس خارج فقه امام خمینی(ره)، گاهی نظرات استاد را نقد می‌کرد و این نشان می‌دهد که او به دنبال تقلید صرف از پدر نبود، بلکه اجتهاد مستقل داشت. ساده‌زیستی او در نجف زبانزد بود و همین ویژگی باعث شد که مرگ او به عنوان یک ضایعه واقعی برای حوزه و نهضت تلقی شود.
این کارشناس مذهبی در تحلیل علت فوت سیدمصطفی در اول آبان ۱۳۵۶ در نجف اظهار داشت: شواهدی مانند کبودی بدن و سلامتی کامل ایشان پیش از حادثه، انگشت اتهام را به سمت رژیم شاه نشانه می‌رود. اما نکته مهم‌تر، تصمیم امام خمینی(ره) در مخالفت با کالبدشکافی بود. این تصمیم را باید در دو محور تبیین کرد: نخست اینکه کالبدشکافی مصطفی را بازنمی‌گرداند و دوم اینکه در فضای امنیتی آن زمان، ممکن بود اتهامات به افراد بی‌گناه نسبت داده شود. امام با این تصمیم، صبر سیاسی خود را نشان دادند و از تبدیل شدن واقعه به یک بحران بی‌فایده جلوگیری کردند.
وی درباره جمله معروف امام خمینی(ره) که فرمودند «فوت مصطفی از الطاف خفیه الهی است»، تصریح کرد: رژیم شاه گمان می‌کرد با حذف سیدمصطفی، که بازوی اجرایی و ارتباطی امام در نجف بود، ضربه نهایی را به نهضت وارد می‌کند. اما دقیقاً برعکس شد. پیش از این واقعه، بردن نام امام خمینی در مجالس و سخنرانی‌ها ممنوع بود و با زندان و شکنجه همراه می‌شد. اما پس از شهادت سیدمصطفی، مجالس ترحیم در سراسر ایران به تریبونی برای اعلام علنی رهبری امام تبدیل شد. نام امام از نجف به قلب شهرهای ایران منتقل شد و موج انقلاب شتابی دوچندان گرفت. این همان «لطف خفی» است؛ دشمن با دست خود، حصار سکوت را شکست.
این کارشناس با اشاره به نقش سیدمصطفی در ساختار نهضت خاطرنشان کرد: ایشان فراتر از یک عالم دینی، مدیریت ارتباطات و سازماندهی نهضت را در نجف بر عهده داشت. گروه‌های مختلف مبارز از چریک‌های مسلمان تا ملی‌مذهبی‌ها برای دیدار با امام به نجف می‌آمدند و سیدمصطفی جلسات را مدیریت و امور را هماهنگ می‌کرد. ترور او در واقع تلاشی بود برای فلج کردن بازوی اجرایی و اطلاعاتی امام در خارج از کشور. اما این هدف نیز محقق نشد، زیرا پس از او، شاگردان و یاران امام مسیر را ادامه دادند و نهضت از یک حرکت متمرکز به یک جریان فراگیر مردمی تبدیل شد.
پورکیوان در بخش دیگری از تحلیل خود با اشاره به میراث فکری و عملی سیدمصطفی خمینی تصریح کرد: آنچه از این شهید باقی ماند، تنها خاطره یک عالم جوان نبود، بلکه الگویی از «طلبه تراز انقلاب» بود که علم را با عمل و سیاست را با اخلاق پیوند زده بود. وی افزود: سیدمصطفی پیش از آنکه به شهادت برسد، با تربیت شاگردان و پیگیری امور نهضت، نسلی از مبارزان را پرورش داد که بعدها ستون‌های انقلاب اسلامی شدند. به گفته این کارشناس دینی، یکی از ابعاد کمتر گفته‌شده شخصیت ایشان، اهتمام جدی به مباحث فقه سیاسی و پاسخگویی به شبهات جوانان آن روزگار بود؛ موضوعی که امروز نیز برای نسل جدید قابل الگوبرداری است. وی خاطرنشان کرد: دشمنان انقلاب گمان می‌کردند با شهادت سیدمصطفی، حلقه اتصال حوزه و نهضت گسسته می‌شود، اما خون او خود بذر رویش نسل‌های بعدی شد و این بزرگ‌ترین درس برای کسانی است که می‌پندارند حذف افراد می‌تواند مسیر یک ملت را متوقف کند.
وی در جمع‌بندی خود تأکید کرد: شهادت سیدمصطفی خمینی نقطه عطفی برای جهانی‌تر شدن مبارزه و شکستن حصار سکوت بود. برای نسل امروز، این واقعه درس مهمی دارد: اگرچه دشمن می‌تواند افراد را حذف کند، اما نمی‌تواند اندیشه و مسیر را متوقف کند. سیدمصطفی با حیات کوتاه اما پربرکت خود نشان داد که علم و عمل، ساده‌زیستی و استقلال می‌تواند در سخت‌ترین شرایط نیز الگو باشد. سالگرد او یادآور این حقیقت است که نهضت‌های الهی با شهادت افراد متوقف نمی‌شوند، بلکه با خون آنها آبیاری می‌شوند.
سولماز امیدی _ تیتر۱
انتهای خبر/
